Dodano: 2012-01-25 10:20:03

Archeopteryks miał pióra czarne jak smoła o mocnej budowie. Może to znaczyć, że praptak potrafił latać - informują naukowcy na łamach "Nature Communications".

Od czasu odkrycia pierwszej skamieniałości archeopteryksa minęło już 150 lat. Przez ten czas w świecie nauki trwał spór, czy praptak był zdolny do aktywnego lotu, czy tylko do szybowania. Głosem w dyskusji jest najnowsze odkrycie dokonane przez międzynarodowy zespół badaczy. Okazało się bowiem, że w piórach archeopteryksa znajduje się czarny pigment, a struktura samych piór bardzo przypomina budowę piór u dzisiejszych ptaków.

"Niezależnie, czy archeopteryks łopotał skrzydłami, czy szybował, obecność melanosomów, odpowiedzialnych za wytwarzanie pigmentu, może dawać piórom dodatkowe strukturalne wzmocnienie" - wyjaśnia główna autorka badań, Ryan Carney z Brown University. Jej zdaniem mogło to być zaletą na wczesnym etapie lotu dinozaurów. Naukowcy zmierzyli wielkość melanosomów w piórach archeopteryka. Te struktury w kształcie kiełbasek miały długość jednego mikrona i szerokość 250 nanometrów.

Żeby określić ich kolor, naukowcy porównali je z melonosomami u 87 gatunków dzisiejszych ptaków, reprezentujących cztery klasy piór: czarne, szare, brązowe oraz występujące u pingwinów. "Na 95 proc. ustaliliśmy, że ich kolor był czarny" - wyjaśnia Carney.

Okazało się również, że struktura samych piór była podobna jak u dzisiejszych ptaków. Pióra archeopteryksa zaopatrzone były bowiem w haczyki, działające jak zamek błyskawiczny. Podobny mechanizm działa także dzisiaj u ptaków. Nie jest jasne, jaką funkcję spełniał pigment. Czarny kolor mógł służyć zarówno do regulowania temperatury ciała, kamuflażu lub na pokaz, np. w zalotach.(PAP)